De lokalisatie van Akiba's Beat zorgde voor commotie binnen vertaler XSEED

Door de jaren heen zijn er heel wat berichten geweest over medewerkers van ontwikkelaars die vochten om hun naam in de credits van een game te krijgen na een ontslag, overname of intern dispuut. Niet enkel vanwege de voldoening en de validatie van het geleverde werk, maar ook omdat het gebruikt kan worden bij toekomstige sollicitaties. Dat een vertaler van XSEED zijn naam uit een game verwijderd wilt hebben, is dan ook opvallend.

De vertaler in kwestie, een man genaamd Tom Lipschultz, voelde zich echter gedwongen om deze stap te nemen nadat een wijziging in Akiba´s Beat werd doorgevoerd waar hij als persoon niet achter kon staan.

Om zaken in het perspectief te plaatsen licht Lipschultz zijn keuze op het forum van XSEED toe, stellend dat hij gelooft in een zo letterlijk mogelijk vertaling, waarvan enkel afgeweken moet worden als het in het belang van de game is. Een voorbeeld hiervan kan zijn dat een grap zonder de wijziging niet werkt of als een referentie anders niet te bevatten is voor een Westers publiek. Zo is Akiba´s Beat´s Futoshi Futoi, letterlijk vertaalt Fatty McFat, veranderd in Chunk Widebody zodat de grap in goede smaak behouden bleef. 

Het discussiepunt van de Amerikaan is echter niet de naam van een karakter. In plaats daarvan gaat over een bord dat spelers in de achtergrond van het virtuele Akihabara kunnen zien hangen. Dit bord parodieert NKK Switches, een Japanse fabrikant van lichtschakelaars, door het de naam KKK witches te geven. Een onschuldig grapje dus, tenzij je de culturele associaties in de Verenigde Staten in acht neemt.

Zoals de meeste van ons weten kan KKK immers ook refereren naar de Ku Klux Klan, een groep die witte superioriteit verkondigd en gewelddadig optreedt tegen onder andere mensen met een andere huidskleur, aanhangers van een ander geloof dan het Christendom en homoseksuelen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat veel van Lipschultz´s collega´s op zijn zachts gezegd een beetje oncomfortabel werden van de grap. XSEED vice-president Ken Berry besloot daarom de Japanse ontwikkelaar Acquire te contacteren om de kwestie aan hun voor te leggen.

Acquite liet weten dat het geen idee had van de negatieve lading die de afkorting met zich mee droeg en besloot daarom om de game aan te passen en het te wijzigen in ACQ witches. En daarmee zou de kous in principe af moeten zijn. Dat was het echter niet.

Lipschultz ervaarde de wijziging namelijk als censuur, iets waar XSEED in zijn ogen voor verantwoordelijk is. Want ''we hebben Acquire ernaar gevraagd, maar maakte in die e-mail wel duidelijk dat het bord ons in zijn huidige vorm niet lekker zat. Het kwam dan ook niet als een verrassing dat ze bereid en gretig waren om de wijziging door te voeren in het belang van een goede zakenrelatie,'' aldus Lipschultz in zijn forumpost.

De laatste zin toont waar het niet lekker zit bij de vertaler. Volgens zijn post heeft hij het idee dat de toon van de e-mail ervoor gezorgd heeft dat Acquire het KKK witches-bord heeft verwijderd om XSEED niet voor het hoofd te stoten en dat het niets te maken heeft met Acquire die schrok van de context. En in zijn eigen ogen is dat censuur, al geeft hij in een later bericht ook toe dat het eerder een grijs gebied is:

''Ik heb het gevoel dat (1) we gevraagd hadden het te wijzigen als ze het zelf al niet hadden gedaan en (2) onze e-mail indirect vroeg om het te wijzigen, daar ze het moeilijk anders konden opvatten nadat we naar de naam gingen vragen. Bovendien staat in de Japanse versie nog steeds KKK witches en is de verandering enkel voor de Engelse versies.''

Dat Lipschultz op zijn strepen ging staan om zijn mening te verdedigen heeft overigens verstrekkende gevolgen. Niet enkel zal zijn naam niet te zien zijn bij de credits van Akiba's Beat, maar ook in toekomstige projecten zal hij niet benoemd worden. XSEED hanteert namelijk een alles-of-niets-beleid, waarin je wel of niet in de credits van alle games komt. Zo kan een vertaler die niet aan een specifiek project heeft meegewerkt toch in de credits staan, terwijl de naam van Lipschultz dus nergens te vinden zal zijn. De vertaler geeft aan dit ergens spijtig te vinden, maar desondanks achter zijn acties te staan. '

'Ik denk niet dat het juist is om enige verandering te maken, hoe klein die ook is, om een game 'op te schonen'.'' aldus Lipschultz. Hij wijdt hier verder op uit door te stellen dat enige wijziging die niet als doel heeft om de game begrijpelijker te maken afbreuk doet aan de artistieke waarde van het product, dat in zijn ogen belangrijker is dan zakelijk gewin.

De originele post, evenals vele reacties van Lipschultz waarin hij zijn standpunt verdedigd, kunnen hier worden gevonden, samen met een lijst van de andere wijzigingen aan Akiba's Beat.