Column: Geef mijn games politiek!

Op het moment van schrijven vindt Life is Strange: True Colors zijn weg naar mijn harde schijf. Een game waar ik naar uit heb gekeken. Simpelweg omdat deze serie mij verhalen kan vertellen en levens kan tonen die dichtbij en tegelijkertijd ook vaak ver weg zijn. Los van het bovennatuurlijke sausje vertellen de games over het leven en alle lastige kanten die hier soms bij kunnen horen. Ze schotelen mij voor hoe het is om depressief of op de vlucht te zijn en wat ware vriendschap kan betekenen. Dit doet de serie niet door weg te blijven in een virtuele wereld hier ver vandaan maar juist door het plaats te laten vinden in onze tijd, met onze regels en onze maatschappelijke onderwerpen en problemen.

“He bah! Er zit politiek in mijn game”, klinkt het meermaals als er weer een titel is uitgebracht die een beladen onderwerp wil aansnijden. Hierbij kies ik de woorden nog erg voorzichtig. Doorgaans zijn de reacties wat krachtiger, als het al bij woorden blijft. De werkelijkheid bestaat namelijk uit bedreigingen, review bombing, vernieling en stalking. Waarom? Omdat een game je een bepaalde werkelijkheid wil voorschotelen waar je even in mee mag (als je dat wilt)? Een werkelijkheid die soms dichtbij de onze komt en ons af en toe een spiegel voor wil houden? Een spiegel die soms net iets meer reflecteert dan de speler aan kan?

De haat tegen ‘politiek’ in games lijkt vaak gestoeld op onderwerpen waar links en rechts elkaar in het debat niet altijd vinden. Vluchtelingenproblematiek, emancipatie, discriminatie en de genderdiscussie, om er maar een paar te noemen. Zien we in een game een lesbische kus, of voelen we empathie voor een vluchteling, dan kan je er prat op gaan dat de eerste dreigbrieven al zijn bezorgd bij een studio of actrice. Men is van mening dat met dit soort toevoegingen aan games een politieke agenda wordt doorgedrukt. Het zou niet meer gaan om een onschuldig stukje entertainment als de grens met onze realiteit wordt overschreden.

Persoonlijk ben ik van mening dat een game de vrijheid mag hebben om heel dicht bij mijn werkelijkheid te komen, er tegenaan te schuren en ook mag pogen mij een ander inzicht te geven. De tijd dat games slechts dienen als een stukje entertainment is echt wel voorbij. Inmiddels kan dit volwaardige medium ons middels zijn vorm vermaken, opleiden, verhalen vertellen en overtuigen. Games die draaien om het vertellen van een verhaal worden hierbij  steeds gelaagder en complexer om origineel te blijven. Daarbij geldt volgens mij dat als er raakvlakken zijn met wat er in onze samenleving speelt, een vertelling vaak meer beklijft dan wanneer deze hier los van staat. Het is niet mogelijk om daarbij politieke inzichten volledig te weren uit onze spellen. Als we dat al zouden moeten willen.

De oproep tot het vermijden van welk politiek statement dan ook in games is mijns inziens loos. Zij die erover vallen, weigeren in hun favoriete mediavorm een podium voor andersdenkenden. Ergens kan ik daar ook nog wel een beetje begrip voor kweken. Begrip voor de wil om de hobby te koesteren zoals deze altijd is geweest. Het laat de liefde zien die men heeft voor hun meest gewilde tijdverdrijf. Ook ben ik er niet voor om deze meningen te onderdrukken. De discussie kan soms juist heel gewenst zijn. Alleen is er wel een verschil tussen liefde voor een medium of visie enerzijds en de blinde woede die bij sommigen ontstaat anderzijds. Niet elke gepassioneerde voetbalfan is een hooligan.

En ja, natuurlijk vind ik het ook vergezocht als je in een historisch accurate game, over een strijd die enkel is gevoerd door mannen, een vrouw opvoert omdat dit beter bij de huidige tijdsgeest past. Ook ik zit niet te wachten op een game die geforceerd een relatie tussen gelijke seksen in zijn verhaal propt, omdat je daarmee kan laten zien dat je echt wel met de tijd meegaat. Forceren van elementen in games is nooit een goed idee; of het nu om politieke of maatschappelijke issues gaat of om random gameplay-elementen. Dit lijkt mij geen discussiepunt, maar een puntendiscussie onder recensenten.

Tot slot wil ik mij wel richten op hen die graag games als vermaak willen houden. Hier is echt niks mis mee. Ik gun je de potjes vermaak. Ik ben er niet op uit om de overwinningsdansjes op het veld te vervangen voor een homosexuele zoenscene of om die toffe campaign te verkloten met een geforceerd quotum. Zelf zoek ik soms wat meer betekenis in games en vind ik het tof om andere zienswijzen te exploreren, ook al staan ze soms mijlenver van mij af. Ik zie graag wat politiek in mijn games. Overigens geloof ik maar al te graag dat de console-ontwikkelaars doorhebben dat niet iedereen hier van gecharmeerd is. Gezien de prachtige uitvinding van de depoliticeerknop waarmee je zowel de politiek in je game als je console kunt uitzetten.